Rozcieranie
Rozcieranie całego ciała lub jego poszczególnych części wzmaga obieg krwi, powodując przypływ ciepła. Wykonujemy je ręką, flanelą, aksamitem lub suchą szczotką z włosia. Jak uczy doświadczenie, najskuteczniejsze jest rozcieranie ręką, a zaraz po nim flanelą.
Rozcierać należy równomiernie, zdecydowanie, lecz niezbyt mocno. Jeśli wykonujący zabieg ma zimne dłonie, musi je rozgrzać. Do rozcierań używa się spirytusu, spirytusu bursztynowego, wódki, różnych olejków, oliwy.
Ręce masażysty muszą być zawsze miękkie i ciepłe. Można, a nawet należy używać do zabiegu wazeliny lub oliwy, gdy skóra chorego jest sucha (przeszkadza to w łagodnym przesuwaniu po niej dłoni). Ilość wazeliny lub oliwy, którą masażysta smaruje dłoń, ma być niewielka, nadmiar tłuszczu utrudnia manipulacje. Masażowi poddajemy głównie mięśnie, gładząc je od brzegów ku środkowi kończyny lub innej części ciała. Szczególnie ważne jest przestrzeganie zasad masażu w przypadku paraliżu i atrofii mięśni.
Masaż składa się z kilku elementów, jak gładzenie, poklepywanie, popukiwanie i poszczypywanie. Połączony z gimnastyką i wodoleczeniem (hydropatią) przynosi świetne rezultaty. Najlepsze wyniki uzyskuje się wówczas, gdy przed poddaniem się masażowi chory przyjmie kąpiel parową, która spowoduje obfite poty. Po zabiegu należy położyć kompres na brzuchu.
Nie wolno masować skóry zmienionej zapalnie, na przykład pokrytej wypryskami, ani też nabrzmiałych, rozszerzonych żył.
Masaż brzucha
Wymaga on od wykonującego szczególnej biegłości, a stosowany jest w przypadku obstrukcji, otyłości (zwłaszcza brzucha) i zapalenia jelit. Masaż rozpoczynamy od pępka, potem ruchem kolistym zgodnie ze wskazówkami zegara przechodzimy do brzegów brzucha i następnie powracamy w okolicę żołądka.
Masaż w przypadku nadmiaru gazów w brzuchu
Masażysta staje z tyłu wyprostowanego, także stojącego chorego i obejmuje obiema rękami jego brzuch. Naciska go silnie przez 2 minuty, a przez następne 2 minuty pozostawia ręce w takim samym położeniu. Zabieg wykonujemy 5-6 razy.
Masaż w przypadku napływu krwi do głowy i bólów głowy
Masażysta staje z tyłu siedzącego na krześle chorego i obejmuje rękami jego kark. Kciuki podpierają podstawę czaszki, reszta palców wysunięta jest w kierunku dolnej szczęki. Lekkim zdecydowanym ruchem -naciskiem kciuków -masażysta przechyla głowę chorego do przodu; w tej pozycji musi on wytrwać 2 minuty.
Uwaga! Nie wolno naciskać naczyń krwionośnych szyi.
Masaż w przypadku newralgii głowy
Wykonujemy go tak samo jak masaż poprzedni, z tym, że po przechyleniu głowy do przodu pozwalamy na jej powrót do stanu poprzedniego, nie przerywając jednak nacisku.
Masaż w przypadku bólów nerwowych głowy, czoła i uczucia ucisku w głowie
Chory siedzi na krześle z zamkniętymi oczami. Masażysta otacza rękami jego czaszkę tak, aby cztery palce każdej ręki dotykały czoła, kciuki zaś wspierały się na tyle czaszki. Następnie przez pół minuty naciska palcami powieki.
Masaż w przypadku kokluszu
Chory siada na krześle i otwiera usta. Masażysta staje za nim. Lewą ręką uciska mu czoło, a palce prawej wsuwa na zęby dolne (kciuk podpiera brodę) i lekko porusza szczęką do przodu, naciskając ją jednocześnie w dół.
Zabieg przynosi ulgę nie tylko w kokluszu, ale także w innych dusznościach. Nie powinien trwać dłużej niż 5 minut.
Masaż klatki piersiowej
Do tego masażu używa się talku lub oliwy. Klatkę piersiową leżącego chorego masuje się zaciśniętą pięścią w kierunku od żeber do środka, naciskając niezbyt mocno. Zabieg trwa tak długo, aż skóra zaczerwieni się, a chory zacznie się pocić.
Masaż kończyn (rąk i nóg)
Chory kładzie się z odwiedzioną i uniesioną (należy ją podeprzeć) kończyną, która ma być poddana zabiegowi. Masaż może być suchy (z użyciem talku) lub wilgotny (z użyciem oliwy). Przeprowadzamy go gładząc i lekko naciskając palcami ciało chorego, omijając pachy i pachwiny. Ten sam masaż można wykonać z użyciem mydlanej wody.
Masaż suchą szczotką
Masaż ten polega na delikatnym postukiwaniu wÅ‚osiem o skórÄ™. Jest to bardzo Å‚atwy zabieg, toteż chory może go sobie robić sam (z wyjÄ…tkiem masażu pleców, ale i wtedy może siÄ™ posÅ‚użyć szczotkÄ… na drążku do kÄ…pieli). Aby skórÄ™ zahartować, powinno siÄ™ najpierw używać szczotki o miÄ™kkim wÅ‚osiu, kiedy zaÅ› skóra przywyknie – o twardym. Jeżeli nie ma szczotki, może j Ä… zastÄ…pić szorstka gÄ…bka.
Masaż caÅ‚ego ciaÅ‚a najlepiej zaczynać od twarzy, a skoÅ„czyć na stopach. Kobietom zaleca siÄ™ przede wszystkim szczotkowanie brzucha, piersi i okolic wzdÅ‚uż krÄ™gosÅ‚upa. Ruchy masażysty powinny być koliste, w kierunku przeciwnym mchowi wskazówek zegara. Masaż osób dorosÅ‚ych trwa zwykle 10-30 minut, aż do zaczerwienienia skóry. Masowanie dzieci i chorych, wycieÅ„czonych i osÅ‚abionych – krócej: do 10 minut, z tym że w ciÄ…gu kilku pierwszych dni nie dÅ‚użej niż 5 minut;
w dodatku masowanie szczotką powinno być poprzedzone nacieraniem suchym, szorstkim ręcznikiem lub flanelą. We wszystkich przypadkach dobrze jest połączyć ten masaż z ćwiczeniami gimnastycznymi, w tym oddechu.
Masowanie suchą szczotką wzmacnia i odświeża organizm, pobudza czynność naczyń krwionośnych skóry, hartuje ją i czyni elastyczną. Działa bardzo korzystnie na nadciśnieniowców i osoby otyłe, na podagryków i reumatyków, a także na kobiety w okresie klimakterium, pobudza potencję seksualną, łagodzi nerwobóle, bezsenność, a także zmniejsza pocenie się rąk i nóg. Nie zaleca się tego masażu osobom cierpiącym na choroby skórne (egzema, ropne wypryski) oraz osobom nadpobudliwym.
Deptanie stopami
Ten rodzaj masażu jest bardzo popularny w lecznictwie Wschodu i stosowany przy różnych okazjach. Szczególnie zaleca się go w przypadku paraliżu, przeziębień i niedowładów, a także bólów kończyn. Osoba poddająca się zabiegowi kładzie się na podłodze na brzuchu, z rękoma wyciągniętymi wzdłuż ciała. Ta zaś, która wykonuje masaż (jest pożądane, aby była cięższa od pacjenta), delikatnie wchodzi na nią bosymi stopami i dokładnie depce najpierw jedną stronę ciała, a potem drugą. Po chwili zabieg powtarza się.